طعمِ بندگی در ضیافتِ ابراهیمی: حفظِ اصالتِ قربانی در میان هیاهوی سوداگران

فاخته- در سنت نبوی و فرهنگ اسلامی ما، ذبح قربانی تنها یک آیینِ ظاهری نیست، بلکه نمادی است از بریدن از تعلقات دنیوی و تقسیمِ روزیِ الهی با نیازمندان که روحِ ایثار و همبستگی اجتماعی را در پیکره جامعه می‌دمد.

اما افسوس که امسال، در آستانه این عیدِ فرخنده، نغمه‌های ناخوشایندی از بازار دام به گوش می‌رسد.
 رشدِ غیرمتعارف و گاه افسارگسیخته قیمت‌ها، که بیش از آنکه ریشه در واقعیت‌های تولید داشته باشد، سایه سنگینِ دلالان و واسطه‌های سودجو را بر آن می‌بینیم، بسیاری از مشتاقانِ این سنت حسنه را در چالشی دشوار قرار داده است. 
در این میان، تدبیرِ «نذر و ذبح اشتراکی» اگرچه در ظاهر راه‌حلی برای تداومِ خیرات است، اما نباید به بهانه‌ای تبدیل شود که شکوه و عظمت این آیینِ ابراهیمی در غبارِ گرانی‌ها رنگ ببازد.

چرا باید هوشیار باشیم؟

 تحریفِ هدفِ معنوی: قربانی، نمادِ بذلِ مال برای جلب رضایت الهی و دستگیری از مستمندان است. اگر این آیین در چرخه واسطه‌گری دلالان گرفتار شود و بخش بزرگی از هزینه‌ها به جای رسیدن به سفره نیازمندان، به جیب دلالان سرازیر گردد، عملاً ماهیتِ «انفاق» از آن رخت برمی‌بندد.

 کاهشِ شورِ اجتماعی: زیبایی عید قربان به دیده شدنِ احسان در کوچه و خیابان و شادیِ دسته‌جمعی است به طوری که درروز این  عید بزرگ مسلمانان در بین اقوام و طوایف شریف استان گلستان شامل گنبد کاووس، بندر ترکمن ، داشلی برون، اینچه برون، دوزین، گلیداغ، مراوده تپه،  آزادشهر ،کلاله ،گالیکش ،خان ببین، مینودشت ، گوگل‌ و... به تعداد نفرات نوجوانان و جوانان به سن رسیده جشن تکلیف در هر خانواده  در این مراسم الهی نذر و ذبح آیین ابراهیمی قربانی کردن نیز مبسوق به سابقه درخشان هم هست.
 اگر گرانی‌های کاذب، مردم را به سمت مشارکت‌های حداقلی و پنهان سوق دهد، گرمای این جشنِ آیینی و جلوه‌های همدلیِ عمومی که از اهداف اصلی حج ابراهیمی است، دچار افول خواهد شد.

لزومِ مدیریتِ جهادی و مردمی: نباید اجازه داد که «سواستفاده دلالان» به مانعی برای «قربت‌الی‌الله» تبدیل شود.
 در کنارِ تدابیر اشتراکی که ستودنی است، ضروری است که نهادهای مسئول و گروه‌های جهادی با ورود مستقیم به چرخه عرضه دام، دستِ واسطه‌ها را کوتاه کنند تا برکتِ این سنت، همچنان زلال و بی‌واسطه به دست مستحقان واقعی برسد.

سخن آخر

عیدسعید قربان، یادآورِ بزرگترین ایثارِ تاریخ است.
 بیایید در این ایام، با تدبیر و هوشیاری، نگذاریم حلاوتِ این عملِ نیکو تحت تأثیرِ سودجویی‌های عده‌ای معدود تلخ شود. اگر می‌خواهیم شکوهِ حج ابراهیمی در کوچه‌های شهرمان جاری باشد، باید فراتر از روش‌های معمول، به فکرِ سازوکارهایی باشیم که «قربانی» را از چنگالِ دلالی خارج کرده و بار دیگر آن را به نمادِ نابِ برادری و ایثار، بدون کمترین واسطه، تبدیل کنیم. مبادا بگذاریم عظمتِ بندگی، قربانیِ گرانی‌های کاذب شود.

«پیشاپیش فرارسیدن "عید سعید قربان" جلوه تابناک اوج ایثار و عظمت بندگی انسان به پیشگاه مقدس پروردگار رب العامین و آیین زیبا و شادی بخش دین محمدی(ص) بر تمامی مسلمانان جهان به ویژه هموطنان ؛ زائران و حجاج در ایران و سرزمین وحی مبارک و خجسته باد.»/937

 علیرضا کیهان‌پور