لزوم تخصیص سهم دامپزشکی از اعتبارات سلامت؛ البته اگر اعتقادی به بهتر بودن پیشگیری از درمان وجود دارد!

فاخته- حقیقت این است که پیشگیری از بیماری‌های مشترک مانند تب کریمه کنگو، بروسلوز (تب مالت)، هاری و آنفلوانزای فوق حاد پرندگان، تنها از طریق نظارت مستمر، پایش بیماری‌ها و واکسیناسیون گسترده در جمعیت دامی امکان‌پذیر است. وقتی اعتبارات لازم به سازمان دامپزشکی تخصیص نمی‌یابد، به معنای کاهش ضریب امنیت غذایی، کاهش توان عملیاتی برای کنترل کانون‌های بیماری و در نهایت، رها کردن زنجیره سلامت است.

تجربه ثابت کرده است که هزینه پیشگیری و کنترل بیماری‌ها در مبدأ (حیوان)، به مراتب کمتر از هزینه درمان و مدیریت بحران در سطح انسانی است. رویکرد «سلامت واحد» (One Health) نیز که مورد تأکید سازمان جهانی بهداشت و سازمان جهانی بهداشت دام است، بر این واقعیت تأکید دارد که سلامت انسان و سلامت دام، دو روی یک سکه هستند و حذف سازمان دامپزشکی از چرخه حمایت‌های مالی نظام سلامت، نوعی «خطای راهبردی» است که می‌تواند سلامت عمومی را به مسلخ ببرد.

بر اساس گزارش مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، کل اعتبارات پیش بینی شده برای حوزه سلامت در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ مبلغ ۱۰٫۳۲۹٫۱۹۸٫۱۱۷ میلیون ریال است که نسبت به سال گذشته رشد ۲۵درصدی را نشان می دهد. بیشترین سهم از اعتبارات سلامت به دانشگاه های علوم پزشکی اختصاص یافته است که نسبت به سال قبل ۴۱ درصد رشد دارد. برای اجرای برنامه پزشکی خانواده نیز اعتباراتی با رشد ۱۲۴درصدی در نظر گرفته شده و سهم وزارت بهداشت از محل حق بیمه شخص ثالث و سرنشین نیز با رشد ۱۳۰درصدی به ۲۷۰٫۰۰۰ میلیون ریال رسیده و اعتبارات مربوط به شرکت توسعه و تجهیز مراکز بهداشتی - درمانی حدود ۵۰ درصد رشد یافته است. همچنین در لایحه، درآمدهای اختصاصی دانشگاه ها رشد ۶۲ درصدی دارد که تحقق آن منوط به پرداخت های سازمان های بیمه گر و پرداخت از جیب مردم است.

همانطورکه در جدول 1 مشاهده می شود، در لایحه بودجه سالال 1405 بیشترین رشد اعتبارات مربوط به خدمات بیمارستانی است که در مقایسه با قانون بودجه سالال 1404 حدود 350 درصد رشد یافته است. پس از آن بیشترین رشد به خدمات سرپایی اختصاص یافته است که نسبت به سال گذشته 149 درصد رشد را نشان می دهد. براسالاس اعتبارات مندرج در جدول بالا کمترین رشد اعتبار همانند سالال گذشته مربوط به خدمات بهداشت عمومی است که فقط 19 درصد در مقایسه با قانون بودجه سالال 1404 افزایش داشته است و نشان دهنده تداوم رویکرد  درمان محوری در اعتبارات حوزه سلامت است!

همانطور که در جدول بالا نیز مشهود است سازمان دامپزشکی کشور علیرغم سهم بسزای خود در پیشگیری از بیماری های مشترک بین انسان و حیوان در ردیف دستگاه های بهره مند از اعتبارات سلامت دیده نشده است؛ لذا از سیاست‌گذاران و مسئولین سازمان برنامه و بودجه و نیز کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی انتظار می‌رود که با نگاهی فراتر از بودجه‌ریزی سنتی، جایگاه سازمان دامپزشکی را در امنیت سلامت جامعه بازتعریف کنند؛ چرا که عدم تخصیص منابع، تنها به معنای کمبود تجهیزات در آزمایشگاه‌ها یا کاهش تردد کارشناسان نیست؛ بلکه به معنای ایجاد حفره‌های امنیتی در برابر شیوع بیماری‌هایی است که مرز نمی‌شناسند.

خبرهای حوزه دامپزشکی و صنایع دام و طیور را در «کانال ایتا»ی فاخته دنبال کنید. (کلیک کنید)

دیدگاه خود را در خصوص این گزارش، از قسمت نظرات، به اشتراک بگذارید.

پیشگیری، تنها یک واژه در ادبیات مدیریتی نیست، بلکه یک ضرورت حیاتی است. تخصیص عادلانه اعتبارات سلامت و اختصاص سهم حقیقی این اعتبارات به سازمان دامپزشکی، سرمایه‌گذاری برای جلوگیری از بحران‌های آینده است؛ پیش از آنکه بیماری‌ها، هزینه‌هایی به‌مراتب سنگین‌تر را بر دوش مردم و نظام سلامت کشور بگذارند