فاخته- استان کرمانشاه؛ دکتر «پویان علیالی»، مسئول فنی بهداشتی کشتارگاه دام «ماهیدشت» دراین گفتگو خود را اینگونه معرفی می کند؛ ورودی سال ۱۳۸۷ و فارغالتحصیل سال ۱۳۹۳ از دانشگاه سراسری ارومیه هستم. در ابتدا علاقهای به کار در کشتارگاه نداشتم و به اجبار و با اکراه وارد کار در این حوزه شدم. چون در حوزه طبابت دام بزرگ مشغول به کار بودم و در آن سالها (۱۴۰۱) اوضاع کار این حوزه چندان خوب نبود و مجبور شدم بعد از تعطیل کردن درمانگاه، مسئول فنی یک واحد دامداری صنعتی بشوم. چون واحد مذکور هم بهخاطر شرایط بد اقتصادی دامداریها در آن دوره کارش به تعطیلی کشید، ناچاراً در کشتارگاه صنعتی دام ماهیدشت مشغول کار شدم؛ ولی بعد از ورود به کشتارگاه اتفاقاً خیلی علاقهمند به این حوزه شدم و الان ۴ سال میشود که در این حوزه کار میکنم.
در ادامه گفتگوی ما را با او می خوانید؛
فاخته- چرا مسئول فنی بهداشتی کشتارگاه را انتخاب کردید؟
دکتر «پویان علیالی»: علاقه بنده به این حوزه در اصل از عشق و علاقه من به حوزه دام بزرگ منشأ میگیرد. وقتی وارد کشتارگاه شدم، متوجه شدم در کشتارگاه میشود بیماریها و مشکلات دامهای بزرگ را از زاویه دیگر و بعد از مرگ حیوان دید، تجربه کرد و با علایم دامهای بیمار زنده مقایسه کرد و این مسئله میتواند خیلی به داشتههای یک دامپزشک اضافه کند.
فاخته- یک شیفت کاری شما که صبح زود شروع میشود، از ورود دام تا پایان کشتار چگونه میگذرد؟
دکتر «پویان علیالی»: شیفتهای کاری ما در کشتارگاه دام ماهیدشت از ساعت ۶ صبح شروع میشود و شامل نظارت بر بارگیری کشتار روز قبل، بررسی وضعیت قسمتهای مختلف کشتارگاه قبل از کشتار از نظر شرایط بهداشتی، و بعد اجازه شروع کشتار و نظارت بهداشتی بر روند کشتار و بازرسیهای کشتارگاهی است. همچنین صدور مجوزهای مختلف برای آلایشات خوراکی و غیرخوراکی، نظارت بر وضعیت سردخانهها، نظارت بر وضعیت هویتدار کردن و لیبلزنی لاشهها و آلایشات، و نظارت بر عملیاتهایی که روی آلایشات خوراکی و غیرخوراکی کشتارگاهی صورت میگیرد (برای مثال اقلام حذفی یا ضبطی که باید در دستگاه پخت، پروسه پخت و تبدیل به پودر ضایعات را طی کنند، یا چربیهای صنعتی که باید در قسمت ذوب چربی تبدیل به روغن صنعتی بشوند) از کارهای ماست. جلسات متعددی هم با مدیریت کشتارگاه برای تغییرات ساختاری یا عملکردی که باید در کشتارگاه و روند کشتار صورت بگیرد تشکیل میشود.
فاخته- مهمترین وظایف قانونی شما در بازرسی قبل و بعد از کشتار چیست؟
دکتر «پویان علیالی»: مهمترین وظایف ما در کشتارگاه شامل بازرسی پیش از کشتار دامهای ورودی (که البته مشکلات زیادی در این حوزه داریم و عرض خواهم کرد)، بازرسیهای بعد از کشتار برای تعیین وضعیت سلامت لاشهها و آلایشات، جلوگیری از ایجاد آلودگیهای ثانویه در محصولات تولیدی کشتارگاه در حین عملیات کشتار، بررسی منظم و دائم سردخانههای بالای صفر و زیر صفر که باید بهصورت ۲۴ ساعته انجام شود و محدود به زمان حضور در کشتارگاه نیست، و همچنین نظارت بر وضعیت بهداشتی کشتارگاه از لحاظ شستشو، ضدعفونی و مبارزه با حشرات، پرندگان و جوندگان در محوطه کشتارگاه است.
البته تمام کارهای مسئول فنی بهداشتی کشتارگاه در جای خودش خیلی مهم است و نمیشود گفت هیچکدام اهمیت کمی دارند. بهعنوان مثال یکی از وظایف جزئی ما در کشتارگاه دام ماهیدشت نظارت بر معدوم کردن عقدههای لنفاوی مزانتر است که در جگرکیها بهعنوان «خوشگوشت» عرضه میشود و میدانیم که از نظر بهداشتی به هیچوجه نباید مصرف شود و نباید از کشتارگاه خارج شود. لذا ما هر روز آنها را شمارش و وزن میکنیم و در آخر ضبط میکنیم.
فاخته- سختترین بخش کار از نظر جسمی و روحی چیست؟
دکتر «پویان علیالی»: واقعیت این است که کار در کشتارگاه دام مشکلات کمی ندارد، خصوصاً در کشتارگاه ماهیدشت که بازرسیهای بهداشتی در حضور چوبدار و سلاخ و قصاب انجام میشود و دخالتها و تهدیدات جزو همیشگی کار ماست.
مثل زمانی که ما برنامه داشتیم قانون استراحت ۲۴ ساعته دام قبل از کشتار در محل کشتارگاه را پیاده کنیم که قبلاً درباره اهمیت و حساسیتش توضیح دادیم.
صرفاً بهخاطر اعتصاب و اعتراض تعدادی از چوبدارها که در صورت پیاده شدن این قانون منافع شخصی خودشان را در خطر میدیدند، ارگانهای بالادست به دلیل بیاطلاعی از اهمیت این قانون از ما حمایت نکردند و مانع اجرای آن در کرمانشاه شدند و متأسفانه مردم استان ما همچنان در معرض خطر چنین بیماریهای خطرناکی هستند.
انتظار میرود که غیر از نظام دامپزشکی و اداره دامپزشکی، ارگانهای دیگر هم از کار ما و از قوانین مصوب حوزه دامپزشکی حمایت کنند، چون حمایت از این قوانین در واقع به معنی حمایت از امنیت غذایی جامعه است و فواید آن به همه ما برمیگردد.
فاخته- پرداختها از طرف چه کسی است، آیا منظم و متناسب با مسئولیتتان است و وضعیت بیمه و مزایای شغلی چگونه است؟
دکتر «پویان علیالی»: پرداخت حقوق و بیمه از طرف کشتارگاه انجام میشود که در مورد کشتارگاه ماهیدشت بهصورت منظم پرداخت میشود، ولی خبر داریم که همکاران دیگر این حوزه که در کشتارگاههای دیگر استان مشغولند گاهی مشکلات زیادی در این مورد دارند، به شکلی که یا حق و حقوقشان کامل پرداخت نمیشود یا خیلی دیر پرداخت میشود.
ولی در مورد متناسب بودن حقوقمان با این شغل باید بگویم در مقابل سختی کار، استرس بالا و مسئولیت سنگین این شغل ناچیز است و از زمانی که محاسبه تعیین حقوق را از جمع ضرایب به ضرب ضرایب تغییر دادند، اوضاع درآمدی خیلی بدتر هم شده است. واقعاً به نظر من مسئولان فنی کشتارگاه در مسئله محاسبه حقوق مظلوم واقع شدهاند، چون در خط مقدم بیماریهای خطرناکی مثل تب کریمهکنگو قرار دارند و مضاف بر آن همیشه در معرض فشار، تهدید و حتی گاهی فحاشی از طرف افراد مختلف هستند.
فاخته- مهمترین انتظارتان از نظام دامپزشکی برای بهبود شرایط این شغل چیست؟
دکتر «پویان علیالی»: انتظاری که از نظام دامپزشکی داریم، پیگیری وضعیت درآمدی دامپزشکان بخش خصوصی و مسئولان فنی، خصوصاً فعالان در حوزه کشتارگاه است. امیدواریم حداقل نحوه محاسبه حقوق مسئولان فنی به شرایط گذشته و جمع ضرایب برگردد.
ولی به نظر من شاید سختترین بخش کار ما خود قضاوتهای بهداشتی در مورد لاشهها و آلایشات خوراکی باشد، چون کوچکترین خطایی در این مورد باعث میشود یا بهداشت عمومی به خطر بیفتد یا شخص یا اشخاصی متوجه ضرر و زیان بزرگی بشوند، و این مسئله بار روانی زیادی برای بازرس گوشت به همراه دارد.
ولی حالا که بحث از مشکلات کشتارگاه و کار در کشتارگاه، خصوصاً در استان کرمانشاه شد، دوست دارم کمی در این مورد بیشتر صحبت کنیم. با وجود تلاش مسئولان فنی بهداشتی شاغل در این حوزه و کمک و حمایت اداره دامپزشکی، مشکلات عمده و مهمی در این حوزه داریم. یکیشان مسئله استراحت دام در محل کشتارگاه، ۲۴ ساعت قبل از کشتار است که با وجود قوانین و دستورالعملهای ویژه و شفاف در این مورد و با وجود حساسیت آن در تشخیص بیماریهای خطرناکی مثل جنون گاوی، هاری، کزاز، بوتولیسم و بیماریهای خطرناک دیگر، متأسفانه هنوز این قانون در کرمانشاه پیاده نشده است.
مشکل بزرگ دیگری که در حوزه کاری ما هست، نبود ساز و کار مشخصی غیر از بیمه برای اختصاص خسارت به صاحبان دام در صورت ضبط لاشه است. چون بسیاری از صاحبان دام در واقع روستاییهایی هستند که دامهایشان را بیمه نمیکنند و با وجود یک راه جایگزین بیخطر به نام کشتار غیرمجاز، دامهای مشکوک بهخاطر ترس از ضبط اغلب خارج از کشتارگاه کشتار میشوند و متأسفانه گوشتشان به مصرف کبابیها و جاهای دیگر میرسد.
رصد رویدادهای حوزه دامپزشکی و صنایع دام و طیور با درگاه های ارتباطی فاخته در «تلگرام»، «ایتا»، «بله» و «سروش»
دیدگاه خود را در خصوص این گزارش، از قسمت نظرات، به اشتراک بگذارید.
البته مشکلات در این حوزه چنان زیاد است که در حوصله مخاطب نیست و بنده فقط خواستم دو مورد از مشکلات اصلی را بیان کنم.
فاخته- با فشار مالکان یا قصابان برای کمکردن ضبطیات یا سرعتدادن به کار چطور برخورد میکنید؟
دکتر «پویان علیالی»: کار در کشتارگاه مستلزم قاطعیت زیاد و گاهی برخورد با هر کسی است که بخواهد امنیت غذایی و بهداشت گوشت مردم را به خطر بیندازد، و طبیعتاً در کشتارگاه دام ماهیدشت هم موارد اینچنینی پیش میآید. ما در این موارد با حمایت اداره دامپزشکی و همکاری مدیریت کشتارگاه با این اشخاص برخورد میکنیم، به این صورت که ضمن اعمال قانون در مورد لاشه یا آلایش مورد نظر، شخصی که قصد برهم زدن نظم کشتارگاه را داشته باشد از محیط کشتارگاه اخراج میشود. در صورت لزوم جریمههایی مثل ممانعت از ورود شخص تا اطلاع ثانوی به کشتارگاه یا حتی ارجاع به مراجع قانونی از طریق اداره دامپزشکی برای او در نظر گرفته میشود.
فاخته-مزیت کشتار در کشتارگاه نسبت به کشتار غیرمجاز چیست و کشتار غیرمجاز چه خطراتی برای سلامت مردم دارد؟
دکتر «پویان علیالی»: کشتار در کشتارگاه مزیتها و فواید خیلی زیادی نسبت به کشتار خارج از کشتارگاه دارد و همین مسئله باعث شده تقریباً تمام کسانی که وارد محیط کشتارگاه میشوند، خصوصاً ضبطیهای تیم دامپزشکی را در کشتارگاه میبینند، دیگر هیچوقت گوشت خارج از کشتارگاه نخرند و مصرف نکنند. چون تشخیص و تفکیک گوشت و آلایش سالم از ناسالم کار شخص غیرمتخصص نیست و تنها با بازرسی کشتارگاهی ممکن است. گاهی ما در کشتارگاه لاشههایی را ضبط میکنیم که حتی از نظر کسانی که فکر میکنند تجربه زیادی در این زمینه دارند، کاملاً سالم به نظر میرسیدند.
در حقیقت بیماریهای مشترک خطرناک و بسیار زیادی بین انسان و دام وجود دارد که تنها راه تشخیص و حذف این موارد این است که گوشت از مسیر کشتارگاه به دست مصرفکننده برسد. سل، تب مالت، هاری، شاربن و تب کریمهکنگو چند نمونه از این بیماریها هستند.
فاخته-گوشت سالم و مناسب چه ویژگیها و استانداردهایی دارد و مردم عادی چطور میتوانند هنگام خرید آن را تشخیص دهند؟
دکتر «پویان علیالی»:بهعنوان بازرس و مسئول فنی بهداشتی کشتارگاه، توصیه میکنم به همه مردم که فقط و فقط گوشتی را خرید و مصرف کنند که داخل کشتارگاه کشتار شده باشد و مهر و لیبل کشتارگاه داشته باشد، و فقط از مراکزی خرید کنند که از طرف اداره دامپزشکی مجوز فعالیت و فروش گوشت و آلایش داشته باشند. چون همانطور که عرض کردم، در بسیاری از موارد از روی رنگ، بو و طعم گوشت نمیشود سالم یا ناسالم بودن آن را تشخیص داد.
فاخته- نهادهای متولی از شما چه حمایتی میکنند و پشتوانه قانونی شما در اختلاف با کشتارگاه چیست؟
دکتر «پویان علیالی»:ما همیشه حمایت تمامقد و تمامعیار از طرف اداره دامپزشکی و نظام دامپزشکی در مورد مسائل و مشکلات بهداشتی کشتارگاه داشتهایم و این خیلی باعث خوشحالی است. در تمام مناقشات و مشکلات کشتارگاه، شبکه دامپزشکی شهرستان و همچنین اداره کل دامپزشکی با ما در ارتباط بودهاند و بر حساسیت کار ما در ارتباط با بهداشت گوشت جامعه تأکید کردهاند. ولی متأسفانه گاهی مشکلاتی در حوزه کشتارگاه پیش آمده و به دلایلی ارگانهای بالادست، که اغلب امنیتی هستند، به قضیه وارد شدهاند و چون اطلاعات و تخصصی در این زمینه نداشتند، کار را هم از ما و هم از اداره دامپزشکی خراب کردهاند.
این پایگاه خبری بر اساس مجوز معاونت مطبوعاتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مشغول فعالیت است. این پایگاه خبری تابع قوانین جمهوری اسلامی ایران بوده و هر گونه برداشت از مطالب آن تنها با ذکر منبع مجاز می باشد.